Rejestracja: tel. (71) 384 10 30

Standardy Ochrony Małoletnich w NZOZ GAJA Spółka z o.o.

Wprowadzenie.

Zgodnie z art.22b Ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (Dz.U. z 2024 r., poz. 560 ze zm.)  obowiązek wprowadzenia standardów ochrony małoletnich dotyczy organów zarządzający jednostką systemu oświaty, o której mowa w art. 2 pkt 1–8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. –Prawo oświatowe (Dz. U. z 2023 r. poz. 900, 1672, 1718 i 2005), oraz inną placówką oświatową, opiekuńczą, wychowawczą, resocjalizacyjną, religijną, artystyczną, medyczną, rekreacyjną, sportową lub związaną z rozwijaniem zainteresowań, do której uczęszczają albo w której przebywają lub mogą przebywać małoletni.

W związku z powyższym Standardy wprowadza się do stosowania w wyodrębnionej części przedsiębiorstwa spółki NZOZ GAJA, w której udzielane są ambulatoryjne świadczenia specjalistyczne w siedzibie spółki w Miliczu przy ul. Konwaliowej 15/1.

Zasady tworzące Standardy Ochrony Małoletnich:

  1. NZOZ GAJA Spółka z o.o. przyjął i wdrożył do realizacji zestaw zasad i procedur w ramach standardów ochrony małoletnich, które określają w szczególności:
    1. Zasady bezpiecznej rekrutacji personelu.
    2. Procedury reagowania na krzywdzenie.
    3. Procedury i osoby odpowiedzialne za przyjęcie zgłoszenia, dokumentowanie i dalsze działania pomocowe.
    4. Zasady ustalania planu wsparcia małoletniego po ujawnieniu krzywdzenia.
    5. Zasady bezpiecznych relacji personel-małoletni, w tym zachowania niedozwolone.
    6. Zasady bezpiecznych relacji małoletni – małoletni, w tym zachowania niedozwolone.
    7. Zasady upowszechniania i ewaluacji Standardów.
  2. NZOZ GAJA Spółka z o.o. stosuje zasady bezpiecznej rekrutacji personelu, regularnie szkoli personel ze Standardów.
  3. NZOZ GAJA Spółka z o.o. wdrożyła i stosuje procedury interwencyjne, które są znane i udostępnione całemu personelowi. Każdy Pracownik wie komu należy zgłosić informację o krzywdzeniu małoletniego i kto jest odpowiedzialny za działania interwencyjne. Każdemu pracownikowi udostępnione są dane kontaktowe do lokalnych instytucji odpowiedzialnych za przeciwdziałanie i interwencję w przypadku krzywdzenia małoletnich.
  4. NZOZ GAJA Spółka z o.o. co najmniej raz na 2 lata dokonuje oceny standardów i w razie konieczności modyfikuje zapisy, w celu zapewnienia ich dostosowania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami.

Rozdział 1
Postanowienia ogólne

  1. Celem Standardów Ochrony Małoletnich jest:
  • zwrócenie uwagi personelu, pacjentów i podmiotów współpracujących na konieczność podejmowania wzmożonych działań na rzecz ochrony małoletnich pacjentów przed krzywdzeniem;
  • określenie zakresu obowiązków przedstawicieli NZOZ GAJA Spółka z o.o. w działaniach podejmowanych na rzecz ochrony pacjentów przed krzywdzeniem;
  • wypracowanie adekwatnej procedury do wykorzystania podczas interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletnich pacjentów.
  1. Personel NZOZ GAJA Spółka z o.o. w ramach wykonywanych obowiązków zwraca uwagę na czynniki ryzyka krzywdzenia dziecka, monitoruje sytuację i dobrostan dziecka oraz stosuje zasady określone w Standardach.
  2. Niedopuszczalne jest stosowanie przez personel wobec dziecka jakiejkolwiek formy przemocy.
  3. Ze Standardami zapoznawany jest cały personel placówki, a także pacjenci, zgodnie z procedurami określonymi w treści Standardów.
  4. Prezes NZOZ GAJA Spółka z o.o. powołuje zespół w składzie: Joanna Waluchowska pełnomocnik zarządu ds. operacyjnych i Bogumiła Adasik położna. Zadaniem zespołu jest monitorowanie realizacji Standardów, reagowanie na sygnały ich naruszenia, ewaluowanie i modyfikowanie zapisów Standardów, prowadzenie rejestru interwencji i zgłoszeń.

Rozdział 2
Zasady bezpiecznej rekrutacji personelu

  1. Standardem jest rekrutacja pracowników odbywająca się zgodnie z zasadami bezpiecznej rekrutacji, a pracodawca dąży do jak najlepszej weryfikacji kwalifikacji kandydata, w tym jego stosunku do wartości podzielanych przez placówkę, takich jak ochrona praw dzieci i szacunek do ich godności.
  2. NZOZ GAJA Spółka z o.o. dba, aby osoby w nim zatrudnione, w tym osoby pracujące na umowę cywilnoprawną oraz wolontariusze, stażyści i praktykanci, posiadały odpowiednie kwalifikacje do pracy z dziećmi oraz nie stanowiły dla nich zagrożenia.
  3. Zgodnie z art. 21 ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępstwami na tle seksualnym, przed zawarciem umowy NZOZ GAJA Spółka z o.o. kandydat / kandydatka składa Oświadczenie oświadczam, że nie był skazany za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności lub przestępstwa z użyciem przemocy na szkodę małoletniego, w szczególności w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2023 r. poz. 1939), lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa obcego, i nie toczy oraz nie toczyło się przeciwko niemu żadne postępowanie karne (w tym postępowanie przygotowawcze), ani dyscyplinarne w tym zakresie. Wzór Oświadczenia stanowi załącznik do niniejszych Standardów. Brak złożenia w/w oświadczenia wyklucza możliwość zatrudnienia do pracy z małoletnimi.
  4. Po zawarciu umowy NZOZ GAJA Spółka z o.o. sprawdza kandydata:
    • w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym (rejestr z dostępem ograniczonym) oraz
    • w Rejestrze osób, w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw wyjaśniania przypadków czynności skierowanych przeciwko wolności seksualnej i obyczajności wobec małoletniego poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze (dostęp: rps.ms.gov.pl).

Sprawdzenie w rejestrach dokumentuje się wydrukiem informacji zwrotnej wygenerowanej z odpowiedniego Rejestru, a figurowanie w Rejestrze wyklucza możliwość    zatrudnienia kandydata do pracy z małoletnimi.

  1. Kandydat/kandydatka przedkłada NZOZ GAJA Sp. z o.o. zaświadczenie z Krajowego rejestru karnego potwierdzające treść złożonego Oświadczenia w terminie 3 miesięcy od rozpoczęcia zatrudnienia pod rygorem rozwiązania umowy z winy pracownika/ współpracownika.

Rozdział 3
Zasady bezpiecznych relacji personel –  małoletni, w tym zachowania niedozwolone.

  1. Podstawową zasadą relacji między małoletnimi a personelem jest działanie dla dobra małoletniego pacjenta, z poszanowaniem jego godności, z uwzględnieniem jego emocji i potrzeb oraz w jego najlepszym interesie.
  2. Personel NZOZ GAJA Spółka z o.o. działa wyłącznie w ramach obowiązującego prawa powszechnego, przepisów wewnętrznych oraz swoich uprawnień i kompetencji.
  3. Zasady bezpiecznych relacji personelu z dziećmi obowiązują wszystkich pracowników, współpracowników, stażystów, praktykantów i wolontariuszy.
  4. Podstawowe standardy określające zasady, o których mowa w ust. 3 obejmują w szczególności:
    • utrzymywanie profesjonalnej relacji z małoletnimi pacjentami i reagowanie względem nich w sposób niezagrażający, adekwatny do sytuacji;
    • zachowanie cierpliwości i szacunku w komunikacji z małoletnimi pacjentami, podkreślające zrozumienie dla uczuć przeżywanych przez nich, okazujące zainteresowanie i wsparcie;
    • reagowanie w sposób adekwatny do sytuacji i możliwości psychofizycznych małoletniego pacjenta, w tym dostosowanie poziomu komunikacji do małoletniego pacjenta ze specjalnymi potrzebami, w tym niepełnosprawnego;
    • równe traktowanie małoletnich pacjentów bez względu na płeć, orientację seksualną, niepełnosprawność, status społeczny, kulturowy, religijny i światopogląd;
    • fizyczny kontakt z małoletnim pacjentem możliwy tylko jako odpowiedź na realne potrzeby małoletniego pacjenta w danym momencie, z uwzględnieniem jego wieku, płci, kontekstu kulturowego i sytuacyjnego;
    • udział personelu w szkoleniach dotyczących Standardów, a także w miarę możliwości i adekwatnie do potrzeb w szkoleniach w zakresie przeciwdziałania przemocy wobec małoletnich, komunikacji interpersonalnej, diagnozy czynników ryzyka, świadczących o możliwości stosowania przemocy wobec małoletniego;
    • panowanie pracownika NZOZ GAJA Spółka z o.o. nad własnymi emocjami;
    • kontakt z małoletnimi pacjentami odbywa się wyłącznie w godzinach pracy NZOZ GAJA Spółka z o.o. i dotyczy celów medycznych;
    • jeżeli małoletni pacjent i jego rodzice są osobami bliskimi wobec pracownika, zachowuje on poufność wszystkich informacji dotyczących innych małoletnich pacjentów NZOZ GAJA Spółka z o.o.;
    • w relacji personelu z małoletnimi pacjentami niedopuszczalne jest w szczególności:
      1. stosowanie wobec małoletniego pacjenta przemocy w jakiejkolwiek formie, w tym wykorzystywanie relacji władzy lub przewagi fizycznej (zastraszanie, przymuszanie, groźby);
      2. zawstydzanie, upokarzanie, lekceważenie i obrażanie małoletnich pacjentów;
      3. krzyczenie na małoletnich pacjentów, wywoływanie u nich lęku;
      4. ujawnianie informacji wrażliwych (wizerunek, informacja o sytuacji rodzinnej, medycznej, prawnej itp.) dotyczących dziecka wobec osób nieuprawnionych, w tym wobec innych małoletnich pacjentów;
      5. zachowywanie się w obecności małoletnich pacjentów w sposób niestosowny, np. poprzez używanie słów wulgarnych, czynienie obraźliwych uwag oraz nawiązywanie w wypowiedziach do atrakcyjności seksualnej;
      6. nawiązywanie z małoletnim pacjentem jakichkolwiek relacji seksualnych, ani składanie mu propozycji o nieodpowiednim charakterze, kierowanie do niego seksualnych komentarzy, żartów, gestów oraz udostępnianie małoletnim pacjentom treści erotycznych i pornograficznych, bez względu na ich formę;
      7. utrwalanie wizerunku dziecka (filmowanie, nagrywanie głosu, fotografowanie) dla potrzeb prywatnych pracownika;
      8. proponowanie małoletnim pacjentom alkoholu, wyrobów tytoniowych ani nielegalnych substancji psychoaktywnych, spożywanie ich wspólnie z małoletnimi pacjentami lub w ich obecności.

Rozdział 4
Procedury reagowania na krzywdzenie.

  1. Standardem w NZOZ GAJA Spółka z o.o. jest:
  • przeszkolenie wszystkich pracowników w obszarze prawnego i społecznego obowiązku zawiadamiania instytucji o możliwości popełnienia przestępstwa, ze szczególnym uwzględnieniem przestępstw na szkodę małoletnich;
  • udostępnienie wszystkim pracownikom wykazu danych adresowych lokalnych placówek pomocowych, zajmujących się ochroną dzieci oraz zapewniających pomoc w sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia i współpraca z tymi instytucjami (tj. ośrodek pomocy społecznej, dzielnicowy, centra pomocy dziecku, ośrodki wsparcia, organizacje poza rządowe, policja, sąd rodzinny, centrum interwencji kryzysowej itp.);
  • prowadzenie przez Zespół wskazany w Rozdziale 1 ust. 5 Standardów, Karty rejestru zdarzeń zagrażających dobru małoletniego.
  1. Ujawnienie krzywdzenia.
  • W sytuacji ujawnienia krzywdzenia przez dziecko należy stworzyć mu możliwość wypowiedzenia się, przedstawienia swojego zdania/opinii, pamiętając, że może to być dla dziecka pierwsza i jedyna rozmowa (dziecko może już nie podjąć więcej prób poszukiwania wsparcia).                                                                                           Szczególnie ważne jest, by:
  1. wyrazić swoją troskę poprzez deklarację, że się dziecku wierzy;
  2. zapewnić dziecko, że dobrze uczyniło podejmując rozmowę o doznanej krzywdzie;
  3. wyjaśniać dziecku, że nie jest winne zaistniałej sytuacji;
  4. jednoznacznie negatywnie ocenić każdą formę przemocy, dając wyraźny sygnał, że jest ona niedopuszczalna i należy jej zapobiegać/powstrzymać;
  5. należy odpowiednio poinformować dziecko, kto i jak zajmie się sprawą, w tym udzielić mu informacji, że podjęte zostaną działania zapewniające mu bezpieczeństwo.

Rozdział 5
Procedury i osoby odpowiedzialne za przyjęcie zgłoszenia, dokumentowanie i dalsze działania pomocowe oraz za wdrażanie procedury „Niebieskie Karty”

  1. Prezes NZOZ GAJA Spółka z o.o. wyznacza panią Joannę Waluchowską, która odpowiedzialna jest za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego pacjenta oraz zawiadamiania sądu opiekuńczego, a także za wszczynanie procedury „Niebieskie Karty” (wypełnienie formularza „Niebieska Karta — A”). Informacja o osobie odpowiedzialnej za składanie zawiadomień oraz za wszczynanie procedury „Niebieskie Karty” wywieszona jest na tablicy ogłoszeń w gablocie.
  2. W przypadku podjęcia przez personel placówki informacji, że dziecko może być krzywdzone, osoba ujawniająca sporządza notatkę służbową z uzyskanej informacji, poczynionych ustaleń i przekazuje uzyskaną informację osobie, o której mowa w ust. 1, która sporządza kartę dokumentowania zdarzeń. Dalsze postępowanie realizowane jest zgodnie z procedurami opisanymi w Rozdziale 4.
  3. W przypadku ujawnienia zaniedbania przez rodziców, ich niewydolności wychowawczej właściwym jest zawiadomienie sądu rodzinnego, celem wglądu w sytuację rodziny.
  4. W przypadku zagrożenia zdrowia lub życia dziecka albo osoby mu najbliższej, osoba ujawniająca zdarzenie bezzwłocznie dzwoni na numer alarmowy 112.
  5. Wszyscy pracownicy NZOZ GAJA Spółka z o.o., którzy w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych podjęli informację o krzywdzeniu pacjenta lub informacje z tym związane, są zobowiązani do zachowania tych informacji w tajemnicy, poza tymi informacjami, które przekazywane są uprawnionym instytucjom.
  6. Zapis punktu 1 nie ogranicza prawa do samodzielnego wszczęcia procedur „Niebieskie Karty” przez pracownika NZOZ GAJA Sp. z o.o., który powziął wiedzę o zdarzeniu wymagającym podjęcia wyżej wymienionych działań. Dotyczy to głównie sytuacji, w których szczególnie ważna jest szybkość reakcji na krzywdę dziecka.

Rozdział 6
Zasady bezpiecznych relacji małoletni – małoletni, w tym zachowania niedozwolone.

  1. Podstawową zasadą relacji między małoletnimi jest działanie z szacunkiem, uwzględniające godność i potrzeby małoletnich.
  2. Standardem jest tworzenie atmosfery w NZOZ GAJA Spółka z o.o., która promuje tolerancję i poczucie odpowiedzialności za swoje zachowanie.
  3. Niedozwolone jest w szczególności:
    • stosowanie przemocy wobec jakiegokolwiek pacjenta, w jakiejkolwiek formie;
    • używanie wulgarnego, obraźliwego języka;
    • upokarzanie, obrażanie, znieważanie innych pacjentów;
    • zachowanie w sposób niestosowny, tj. używanie wulgarnych słów, gestów, żartów, kierowanie obraźliwych uwag, w tym o zabarwieniu seksualnym;
    • stosowanie zastraszania i gróźb;
    • utrwalanie wizerunku innych pacjentów poprzez nagrywanie (również fonii) i fotografowanie bez uzyskania zgody i w sytuacjach intymnych, mogących zawstydzić;
    • udostępnianie między małoletnimi substancji psychoaktywnych i używanie ich w swoim otoczeniu.

Rozdział 7
Zasady ustalania planu wsparcia małoletniego po ujawnieniu krzywdzenia

  1. Celem planu wsparcia jest przede wszystkim:
  • zainicjowanie działań interwencyjnych we współpracy z innymi instytucjami, jeśli istnieje taka konieczność;
  • współpraca z rodzicami w celu powstrzymania krzywdzenia małoletniego i zapewnienie mu pomocy;
  • diagnoza, czy konieczne jest podjęcie działań prawnych;
  • objęcie małoletniego pacjenta pomocą psychologiczną na terenie NZOZ GAJA Spółka z o.o., jeżeli zaistnieje taka konieczność.
  1. W ustalaniu planu wsparcia uczestniczy pacjent, jego rodzice, zespół pomocy psychologicznej – każda z tych osób otrzymuje zadania do wykonania w określonym czasie.
  2. Działania koordynuje i monitoruje pani Joanna Waluchowska, która jednocześnie jest osobą odpowiedzialną za koordynację Standardów.
  3. Plan wsparcia uwzględnia:
    • działania interwencyjne, mające na celu zapewnienie małoletniemu pacjentowi bezpieczeństwa, w tym zgłoszenie podejrzenia popełnienia przestępstwa
      do organów ścigania;
    • formy wsparcia oferowane przez NZOZ GAJA Spółka z o.o.
  4. Plan wsparcia małoletniego funkcjonuje równolegle z podejmowanymi działaniami interwencyjnymi, a jego naczelną zasadą jest obserwacja pacjenta, zapewnienie mu warunków do uzyskania wielospecjalistycznej pomocy, udzielanie wsparcia rodzicom i współpraca międzyinstytucjonalna. NZOZ GAJA uczestniczy w realizacji planu wsparcia adekwatnie do zakresu prowadzonej działalności.
  5. Plan wsparcia małoletniego ustalany jest również w sytuacji, gdy inicjatorem działań interwencyjnych jest inna instytucja (procedura „Niebieskie Karty”, uzyskanie informacji o krzywdzeniu od organów ścigania lub sądu itp., współpraca z OPS).
  6. W przypadku realizacji procedury „Niebieskie Karty”, plan wsparcia małoletniego tożsamy jest z ustaleniami poczynionymi w Standardach.
  7. Do działań zaktywizowany powinien zostać rodzic „niekrzywdzący”, który współpracuje z NZOZ GAJA Spółka z o.o. w celu powstrzymania sprawcy przemocy i zapewnienia dziecku pomocy. W przypadku krzywdzenia przez oboje rodziców, interwencja polega również na zawiadomieniu sądu rodzinnego i Policji. Działania względem rodziców, w tym sprawdzanie bezpieczeństwa domowników, leży w kompetencjach tych instytucji.
  8. Plan wsparcia małoletniego obejmuje różne formy pomocy, w tym prawną, psychologiczną, socjalną i medyczną, uwzględniając współpracę interdyscyplinarną w tym zakresie i specyfikę działania podmiotu.

Rozdział 8
Zasady i sposób udostępniania personelowi, małoletnim i ich opiekunom Standardów do zaznajomienia i stosowania oraz zasady ich aktualizacji i przeglądu

  1. Wszelkie procedury i dokumenty związane z wprowadzeniem Standardów są udostępniane personelowi, małoletnim i ich rodzicom do zapoznania i zobowiązuje się ich do stosowania (zgodnie z poniższymi zasadami). Dokumenty te można również znaleźć na stronie internetowej NZOZ GAJA Spółka z o.o.: www.cmgaja.pl
  2. Wersja skrócona Standardów (dla małoletnich) dostępna jest w gablocie mieszczącej się w poczekalni i na stronie internetowej: www.cmgaja.pl.
  3. Każdy pracownik ma obowiązek zapoznać się ze Standardami po zawarciu umowy o pracę/kontraktu medycznego, a fakt zapoznania się i przyjęcia do stosowania poświadcza poprzez złożenie do akt osobowych podpisanego oświadczenia.
  4. Pracownicy powołani do pełnienia funkcji zgodnie ze Standardem, na bieżąco monitorują i okresowo weryfikują zgodność prowadzonych działań z przyjętymi zasadami ochrony dzieci, dokonując co najmniej raz na dwa lata oceny Standardów, by dostosować je do aktualnych potrzeb i obowiązujących przepisów. Wnioski z przeprowadzonej oceny są dokumentowane w formie notatek służbowych, a zmiany w Standardach wprowadzane są aneksami, po uzyskaniu akceptacji prezesa.
  5. Zespół, o którym mowa w rozdziale 1 ust. 5 przeprowadza wśród pracowników, rodziców i pacjentów minimum raz na dwa lata rozmowy monitorującą poziom realizacji Standardów, a następnie sporządza na tej podstawie sprawozdanie z monitoringu. Sprawozdanie przekazywane jest prezesowi NZOZ GAJA Spółka z o.o.
  6. Monitoring i ewaluacja Standardów, prowadzona jest w oparciu o analizę dokumentacji wewnętrznej i korespondencji międzyinstytucjonalnej, przepisów prawa, obserwację, analizę ilościową i jakościową zgłoszeń, badania ankietowe oraz diagnozę czynników ryzyka.
  7. Zmiany wprowadzone w Standardach zatwierdza i przedstawia pracownikom prezes NZOZ GAJA Spółka z o.o.

Rozdział 9
Przepisy końcowe

  1. Standardy wchodzą w życie z dniem ogłoszenia zarządzenia.
  2. Ogłoszenie następuje poprzez zamieszczenie Standardów na stronie internetowej NZOZ GAJA Spółka z o.o., wywieszenia w gablocie, również w wersji skróconej przeznaczonej dla małoletnich.

 

                                          WYKAZ LOKALNYCH PLACÓWEK POMOCOWYCH

1. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie Powiatowy Ośrodek Wsparcia
ul. Trzebnicka 4B, 56-300 Milicz
tel. 71 38 41 384

2. Ośrodek Pomocy Społecznej w Miliczu
ul. Trzebnicka 2A, 56-300 Milicz
tel. 71 38 41 349

3. Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111
4. Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka 800 12 12 12

5. Sąd Rejonowy w Miliczu
III Wydział Rodzinny
ul. Piłsudskiego 10, 56-300 Milicz
pok. 23, piętro I tel.: 71 749 90 30
e-mail: iiirodzinny@milicz.sr.gov.pl

6. Komenda Powiatowa Policji w Miliczu
ul. T. Kościuszki 4, 56-300 Milicz
tel. 47 872 12 00

7. Organizacja pozarządowe :

  1. Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę
  2. Fundacja PoWer
  3. Fundacja Sempre a Frente
  4. Stowarzyszenie Moc Wsparcia
  5. Fundacja na Rzecz Profilaktyki Społecznej PRO-FIL
  6. Stowarzyszenie dla Dzieci i Młodzieży SZANSA
  7. Fundacja NON LICET Pomoc Ofiarom Przemocy w Rodzinie
  8. Polskie Stowarzyszenie Pedagogów i Animatorów KLANZA Oddział Białostocki
  9. Fundacja Dziecko w Centrum
  10. Stowarzyszenie Pomocy Dzieciom i Rodzinie Arka
  11. Grudziądzkie Towarzystwo Pomocy Dziecku i Rodzinie Homini
  12. Komitet Ochrony Praw Dziecka
  13. PSAR – Podkarpackie Stowarzyszenie dla Aktywnych Rodzin
  14. Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia”.

 

Skip to content